Trung tâm Quan trắc Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh

1. Vai trò của công tác quan trắc khí thải

Quan trắc khí thải là một trong những lĩnh vực hoạt động chuyên môn quan trọng của Trung tâm Quan trắc Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh, nhằm theo dõi, đánh giá và kiểm soát các nguồn phát thải khí vào môi trường không khí. Trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh là đô thị đặc biệt, tập trung nhiều khu công nghiệp, cơ sở sản xuất, công trình xây dựng và hoạt động giao thông với mật độ cao, khí thải phát sinh từ các hoạt động này có nguy cơ tác động trực tiếp đến chất lượng môi trường không khí và sức khỏe cộng đồng.

Việc tổ chức thực hiện quan trắc khí thải một cách thường xuyên, đúng quy định và bảo đảm độ chính xác của số liệu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học phục vụ công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường, kiểm soát ô nhiễm không khí và thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững trên địa bàn Thành phố.

2. Phạm vi và đối tượng quan trắc khí thải

Hoạt động quan trắc khí thải do Trung tâm thực hiện tập trung vào các nguồn phát thải theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường, bao gồm:

• Khí thải phát sinh từ các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ;

• Khí thải từ các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu chế xuất;

• Khí thải từ các hệ thống xử lý chất thải, lò đốt, thiết bị đốt nhiên liệu;

• Các nguồn khí thải khác theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền.

Phạm vi quan trắc được triển khai trên toàn địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, phù hợp với các chương trình, kế hoạch quan trắc môi trường đã được phê duyệt hoặc theo yêu cầu phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra và giám sát môi trường.

3. Nội dung hoạt động quan trắc khí thải

Hoạt động quan trắc khí thải của Trung tâm được thực hiện theo đúng quy trình kỹ thuật, tiêu chuẩn, quy chuẩn hiện hành và bao gồm các nội dung chủ yếu sau:

3.1. Khảo sát và lập kế hoạch quan trắc

Trung tâm tiến hành khảo sát thực tế nguồn phát thải, điều kiện kỹ thuật và hiện trạng môi trường để xây dựng kế hoạch quan trắc khí thải phù hợp, bảo đảm tính đại diện và độ tin cậy của kết quả quan trắc.

3.2. Đo đạc, lấy mẫu khí thải tại hiện trường

Công tác đo đạc, lấy mẫu khí thải được thực hiện trực tiếp tại nguồn phát thải bằng các thiết bị, phương pháp phù hợp. Quá trình thực hiện bảo đảm tuân thủ đầy đủ các yêu cầu về kỹ thuật, an toàn lao động và bảo vệ môi trường.

3.3. Phân tích và đánh giá chất lượng khí thải

Các mẫu khí thải sau khi lấy được phân tích tại phòng thí nghiệm của Trung tâm theo các chỉ tiêu quy định. Kết quả phân tích được đối chiếu với các quy chuẩn kỹ thuật môi trường hiện hành để đánh giá mức độ đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường của nguồn phát thải.

3.4. Tổng hợp, báo cáo và lưu trữ dữ liệu

Kết quả quan trắc khí thải được tổng hợp, lập báo cáo theo đúng mẫu biểu và quy định hiện hành, phục vụ công tác quản lý, theo dõi và giám sát môi trường. Dữ liệu quan trắc được lưu trữ, quản lý và khai thác theo quy định, bảo đảm tính đầy đủ, chính xác và khả năng truy xuất khi cần thiết.

4. Phục vụ công tác quản lý nhà nước và giám sát môi trường

Thông qua hoạt động quan trắc khí thải, Trung tâm cung cấp dữ liệu, thông tin khoa học phục vụ:

• Công tác theo dõi, đánh giá hiện trạng và diễn biến chất lượng môi trường không khí;

• Công tác kiểm soát, quản lý các nguồn phát thải khí;

• Công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường của các tổ chức, cá nhân;

• Công tác xây dựng, điều chỉnh các chương trình, kế hoạch và giải pháp bảo vệ môi trường không khí trên địa bàn Thành phố.

Các kết quả quan trắc khí thải do Trung tâm thực hiện là cơ sở quan trọng giúp cơ quan quản lý nhà nước kịp thời phát hiện, cảnh báo và xử lý các nguy cơ gây ô nhiễm môi trường không khí.

5. Bảo đảm chất lượng và tuân thủ quy định pháp luật

Hoạt động quan trắc khí thải của Trung tâm được thực hiện trong khuôn khổ hệ thống quản lý chất lượng theo quy định, bảo đảm tính khách quan, trung thực và độ tin cậy của kết quả. Trung tâm thường xuyên rà soát, cập nhật quy trình kỹ thuật, nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ viên chức và đầu tư, duy trì trang thiết bị phục vụ công tác quan trắc.

Việc thực hiện quan trắc khí thải luôn tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường, các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và các văn bản hướng dẫn có liên quan.

6. Ý nghĩa và định hướng phát triển

Trong thời gian tới, Trung tâm Quan trắc Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động quan trắc khí thải, từng bước hiện đại hóa phương pháp quan trắc, tăng cường ứng dụng công nghệ và nâng cao năng lực quản lý dữ liệu. Qua đó, góp phần hỗ trợ hiệu quả công tác kiểm soát ô nhiễm không khí, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững của Thành phố Hồ Chí Minh.